Kurs qancha turishi sayt bo‘ylab hech qayerda aytilmagan
Oqibati. «Qancha turadi» — kurs izlayotgan odamning birinchi savoli, ko‘pincha yagona savoli. Sayt unga javob bermaydi. Bir qismi yozib so‘raydi, lekin ko‘pchilik oynani yopadi va narxi ochiq yozilgan maktabga o‘tadi. Narx haqidagi jimlik «qimmat bo‘lsa kerak» yoki «savdolashishga majbur qilishadi» deb o‘qiladi — ayniqsa ota-onalar bolasi uchun kurs tanlayotganda.
Nima qilamiz. Asosiy yo‘nalishlar bo‘yicha «dan–gacha» oralig‘ini qo‘yamiz va yakuniy summa nimaga bog‘liqligini tushuntiramiz: davomiylik, guruh yoki individual, to‘lov jadvali. Bu sizni eng past narxda sotishga majburlamaydi, lekin imkoni yo‘q odamlarni oldindan ajratadi. Matnlari bilan birga bir-ikki kun.
Saytdan Telegram yoki WhatsApp’ga yozib bo‘lmaydi
Oqibati. O‘zbekistonda yozishmalar qo‘ng‘iroqdan ancha oldinda. Kurs tanlayotgan odam ko‘pincha kechqurun yoki dam olish kunida qaraydi — unga raqam terib, gudoklarni tinglagandan ko‘ra bitta xabar yozish osonroq. Tugma bo‘lmasa, bu murojaatlar umuman sodir bo‘lmaydi va statistikada ham ko‘rinmaydi: siz ularni yo‘qotganingizni bilmaysiz ham.
Nima qilamiz. Telegram va WhatsApp tugmalarini qo‘yamiz — saytning yuqori qismiga va mobilda suzuvchi holda, birinchi xabar oldindan yozilgan ko‘rinishda («Salom, frontend kursi haqida bilmoqchiman»). Bir necha soat.
Havolani do‘stga tashlaganda bo‘sh manzil ketadi
Oqibati. Kurslar asosan tavsiya orqali tarqaladi: o‘quvchi havolani guruhga tashlaydi, ota-ona tanishiga yuboradi. Hozir Telegram yoki WhatsApp’da bu havola rasmsiz, sarlavhasiz quruq manzil bo‘lib chiqadi. Bunday havolani sezilarli darajada kamroq bosishadi — ya’ni sizni tavsiya qilayotgan odamning harakati behuda ketadi.
Nima qilamiz. Messenjerlar va ijtimoiy tarmoqlar uchun rasm va sarlavha qo‘shamiz, havola toza kartochka bo‘lib ochiladigan qilamiz. Rasmni tayyorlash bilan birga bir necha soat.
Qidiruvda sayt qo‘shnilaridan qashshoqroq ko‘rinadi
Oqibati. Google natijalarida yonma-yon turgan boshqa maktablar manzilini, ish vaqtini, baho yulduzchalarini to‘g‘ridan-to‘g‘ri ro‘yxatda ko‘rsatadi. Sizning qatoringiz esa oddiy havola. Bir xil o‘rinda turgan taqdirda ham bunday qatorni kamroq bosishadi — qidiruvdagi ko‘rinish o‘zi bir reklama maydoni, siz undan foydalanmayapsiz.
Nima qilamiz. Tashkilot, manzil, ish vaqti va kurslarni Google o‘qiydigan formatda belgilaymiz. Yarim kun, shundan keyin natijalarda qo‘shimcha qatorlar paydo bo‘ladi.
O‘zbekcha va ruscha versiyalar bir-biridan xabarsiz
Oqibati. Toshkentda kurs «dasturlash kurslari» deb ham, «курсы программирования» deb ham qidiriladi — bular turli odamlar va turli so‘rovlar. Versiyalar o‘zaro bog‘lanmagani uchun Google ularni alohida, bir-biriga raqobatchi sahifa deb hisoblaydi va goh u birini, goh ikkinchisini chiqaradi. Natijada ruscha qidirgan odam o‘zbekcha sahifaga tushishi mumkin — va qaytib chiqib ketadi.
Nima qilamiz. Til versiyalarini Google kutgan tarzda bog‘laymiz, har bir sahifaning juftini ko‘rsatamiz. Ikkala versiya tayyor bo‘lsa, bir necha soat.
Robot uchun sayt 35 oydan beri qotib qolgan
Oqibati. Sayt kartasidagi eng so‘nggi sana — 2023-11-15. Google aynan shunga qarab, saytga qanchalik tez-tez kirishni hal qiladi: o‘zgarmaydigan saytga robot kamdan-kam keladi. Siz yangi kurs yoki yangi oqim sahifasini qo‘yganingizda u haftalab navbat kutadi. Tirik o‘quv markazi uchun bu bo‘sh joyda yo‘qotilgan o‘rin.
Nima qilamiz. Karta o‘zi yangilanadigan qilib sozlanadi va yangilanishga sabab qo‘shiladi — bitiruvchilar ishlari yoki savol-javob bo‘limi. Bir necha soat.
25 ta rasmning 25 tasi qidiruv uchun imzosiz
Oqibati. Google rasmlarni ko‘z bilan ko‘rmaydi — u koddagi imzoni o‘qiydi. Dars jarayoni, bitiruvchilar loyihalari, sertifikatlar suratlari rasm qidiruviga tushmaydi. Holbuki «qanday o‘tadi, qayerda o‘tiradi» deb aynan rasm orqali izlaydiganlar alohida oqim. Shu bilan birga bu imzolarni ko‘zi ojizlar uchun dasturlar ovoz chiqarib o‘qiydi.
Nima qilamiz. Rasmlarni mazmuniga qarab imzolaymiz — «foto1» emas, balki nima tasvirlangani. Bir necha o‘nlab rasmli sayt uchun bir kun.
Sahifaning qaysi manzili asosiy ekani ko‘rsatilmagan
Oqibati. Bitta sahifa odatda bir nechta manzilda ochiladi: slesh bilan va sheshsiz, www bilan va usiz, reklama kampaniyasi belgilari bilan. Asosiysi ko‘rsatilmagani uchun qidiruv tizimi ularni bir xil matnli turli sahifalar deb biladi va og‘irlikni bo‘lib yuboradi. Bitta kuchli sahifa o‘rniga bir nechta kuchsizi hosil bo‘ladi — ayniqsa Instagram’dan reklama bilan trafik keladigan bo‘lsa, sezilarli.
Nima qilamiz. Barcha sahifalarga kanonik manzil qo‘yamiz. Bir necha soat.